Redacteur Jaap Terpstra heeft een hart voor Albanië. Het prachtige Vjosa-natuurgebied wordt bedreigd door plannen van Jared Kushner, de schoonzoon van de Amerikaanse president Donald Trump.
Jaap Terpstra
Eind 2023 had ik een interview met Renis Bakalli, lid van de Albanese Groene Partij. Hij vertelde vol trots over de Vjosa rivier, een van Europa’s laatste wilde rivieren. Het Vjosa-gebied werd in dat jaar uitgeroepen tot Europa’s eerste Wild River National Park. Deze beslissing was mede het resultaat van de goede samenwerking van de Albanese regering met internationale experts, milieu-ngo’s, IUCN en andere Europese instanties.
Onlangs kreeg ik berichten vanuit Albanië dat een uniek onderdeel van het beschermd natuurgebied wordt bedreigd. Een wetland en deltagebied van de Vjosa rivier, Vjosa-Narta, bewoond door flamingo´s, pelikanen en andere vogels die op doorreis zijn en met een enorme biodiversiteit van meer dan 1.100 diersoorten en beschermde flora en fauna. Een van die bedreigingen komt van de schoonzoon van Trump, Jared Kushner, die het gebied zo mooi vond, dat hij vanaf 2024 plannen ontwikkelde, samen met soms dubieuze bedrijven en personen, om daar een luxueus resort te ontwikkelen. Kushner gaf aan dat hij “was gevallen” voor de ongereptheid en schoonheid van het natuurgebied.
In de afgelopen jaren zag de Albanese bevolking dat stap voor stap de afspraken over bescherming van natuurgebieden steeds verder werden ondermijnd door versoepeling van de milieuwetgeving door te voeren, zonder enige inspraak. Terwijl de Albanezen juist trots zijn op hun land en hun natuur. Zij willen meedenken, meepraten en de mogelijkheid hebben om bezwaar aan te tekenen.

Flamingo’s
Toen ze hoorden van de plannen van Kushner, was de maat vol en begon de bevolking zich te organiseren. Ze verenigden zich rond het symbool van de flamingo’s. Die symboliseren balans, stabiliteit (doordat ze vaak op één poot staan) en vernieuwing. Het zijn aspecten waar Albanezen naar zoeken en die de huidige politieke partijen tot nu toe niet hebben gebracht. Er is vernieuwing en verandering nodig.
Het unieke van deze demonstraties is, dat ze vanuit de bevolking plaatsvinden, van onderaf en niet vanuit politieke partijen. Het is ontroerend te zien hoe massaal de bevolking vreedzaam aan het demonstreren is voor de natuur in het land en voor eerlijke en duurzame ontwikkeling van het land. Met name jongeren willen verandering en perspectieven voor de toekomst. Alle leeftijden zijn bij de demonstraties te zien en overal zie je de afbeeldingen van flamingo´s. De demonstraties groeien elke keer, ondanks tegenwerking. Dat massaal demonstreren voor de natuur, daar kunnen wij nog wat van leren.

Veranderingen
Het omarmen van de flamingo als symbool geeft aan dat Albanië en de Albanezen aan het veranderen zijn en duurzame ontwikkeling willen. Maar hoe verander je een land als de leiders van de grootste politieke partijen weigeren om de corruptie en het machtsmisbruik aan te pakken? Nog steeds verlaten veel jongeren het land wegens te weinig toekomstperspectieven.
Ook de Albanezen in het buitenland laten van zich horen in deze kwestie. In vele landen demonstreren ze bij de Albanese ambassades, zoals afgelopen 14 juni in Den Haag. Deze protesten laten zien dat ze graag willen meedenken over de toekomst van Albanië. Ze voelen zich, ondanks hun soms grote ervaring en kennis, vaak niet of onvoldoende serieus genomen door de machthebbers in Tirana.

Kerk en moskee
Het is interessant hoe religieuze organisaties omgaan met de huidige demonstraties in Albanië. Op dit moment is er in het algemeen een afwachtende houding waar te nemen en dat is jammer. Juist kerken en moskeeën zouden vooraan moeten staan bij deze demonstraties. Het zou mooi zijn als ook zij het symbool van de flamingo’s omarmen en zorgen voor meer verbinding van kerk en moskee met de natuur als een start voor verandering.
